Τρία ερωτήματα για τους ισλαμιστές

Posted on 29 Σεπτεμβρίου, 2011 2:30 πμ από

12


του Μουσταφά Χουσεΐν Αμπού Ρουμμάν*

(τη μετάφραση έκανε το Καπυμπάρα)

Ως ιμάμης σ’ ένα τζαμί της ιορδανικής πρωτεύουσας, του Αμμάν, παρακολουθώ τις δραματικές εξελίξεις στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή μ’ ένα συνδυασμό υψηλών προσδοκιών και σοβαρής ανησυχίας. Το φαινόμενο νέοι άνθρωποι να οργανώνονται ειρηνικά απαιτώντας πολιτικές μεταρρυθμίσεις, οικονομικές ευκαιρίες και ανθρώπινα δικαιώματα, με κάνει περήφανο· πολλοί απ’ αυτούς συχνάζουν στο τζαμί μου. Από την άλλη, μου είναι εξαιρετικά δύσκολο να αντέξω τον αυξανόμενο αριθμό των απωλειών σ’ αυτή τη διαμάχη ανάμεσα στο κράτος και  την κοινωνία σε τόσες αραβικές χώρες. Το ίδιο ισχύει και για την αύξηση της εγκληματικότητας, τις οικονομικές δυσκολίες και την ανασφάλεια, σε χώρες όπως η Αίγυπτος που βρίσκονται στη διαδικασία δραματικών αλλαγών.

Ζούμε σε ενδιαφέροντες καιρούς, στους οποίους ο ρόλος του Ισλάμ είναι ουσιώδης κάτι που οι αραβικές κοινωνίες φαίνεται να το κατανοούν. Προσωπικά, το αντιλαμβάνομαι από τον αυξανόμενο αριθμό των πιστών που γεμίζουν το τζαμί μου κάθε φορά για την προσευχή της Παρασκευής. Νέοι άνθρωποι αντλούν παρηγοριά και έμπνευση από το Ισλάμ καθώς βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα αβέβαιο μέλλον.

Ταυτόχρονα, πολιτικοί αναλυτές –προερχόμενοι τόσο από τον αραβικό, όσο και από τον υπόλοιπο κόσμο- θέτουν ερωτήματα για το ρόλο των αποκαλούμενων «ισλαμιστικών» ομάδων στις προϊούσες πολιτικές μεταβολές. Μέλη και του δικού μου εκκλησιάσματος συχνά ζητούν τη γνώμη μου πάνω στο θέμα. Σε απάντησή τους, στα κηρύγματα της Παρασκευής, αλλά και σε πιο ιδιωτικές συζητήσεις, προσπαθώ να προσδιορίσω τα απαραίτητα κριτήρια, που εξασφαλίζουν ότι οι αρχές του Ισλάμ θα εφαρμοστούν σωστά, και ότι η ισλαμική ρητορική δεν θα χρησιμοποιηθεί από οπορτουνιστικά πολιτικά κινήματα.

Στην παρούσα ρευστή κατάσταση, στην οποία βρίσκεται η Βόρεια Αφρική και η Μέση Ανατολή, διεξάγεται ένας άκομψος ανταγωνισμός για να κερδιθεί η ηγεμονία στην νέα ιδεολογικοπολιτική αρένα. Κρίνοντας μια πολιτική προσωπικότητα ή κίνηση, που υποστηρίζει ότι αντλεί την νομιμοποίησή της από το Ισλάμ, οφείλουμε να της θέσουμε τα ακόλουθα ερωτήματα και να απαιτήσουμε σαφείς απαντήσεις, που δεν επιδέχονται αμφιβολίες.

Το πρώτο ερώτημα είναι: Είστε υπέρ της ισότητας των πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών δικαιωμάτων για όλους τους πολίτες της χώρας σας, ανεξάρτητα από την εθνότητα, το φύλλο και τη θρησκεία τους;

Η απάντηση οφείλει να είναι: ναι. Η αντίληψη της κοινωνικής δικαιοσύνης, όπως περιγράφεται από το Κοράνι και τις προφητικές παραδόσεις, έχει εφαρμογή όχι μόνο για τους άντρες, αλλά και  για τις γυναίκες, όχι μόνο για τους Άραβες, αλλά και για τις άλλες εθνοτικές ομάδες, όχι μόνο για τους μουσουλμάνους, άλλα για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Αυτή είναι η πεποίθησή μου, ως δια βίου μελετητή του Ισλάμ. Τα κείμενα που το αποδεικνύουν είναι πολυάριθμα, αλλά αρκεί να αναφέρω ότι σύμφωνα με το Κοράνι, η ισότητα και η δικαιοσύνη δεν προορίζονται για ένα μόνο τμήμα της ανθρωπότητας, αλλά για «όλα τα παιδιά του Αδάμ» (7:26).

Στο πέρασμα των αιώνων, υπήρξαν ποικίλες ερμηνείες του Κορανίου και των προφητικών παραδόσεων και κάποιες από αυτές τις ερμηνείες υπήρξαν ασύμβατες με τις ουσιώδεις κορανικές αξίες. Η πιο ακριβής ερμηνεία δεν θα πρέπει να διαφοροποιείται από την αρχή της οικουμενικότητας της ισότητας και της δικαιοσύνης ούτε να αρνείται τις πολιτικές ή οικονομικές ευκαιρίες σε κανέναν. Μια τέτοια ερμηνεία, μπορεί να κατακτηθεί μέσω της «ιτζτιχάντ», δηλαδή του στοχασμού, που επιτρέπει στο ανθρώπινο πνεύμα να προσαρμόζεται στις διαρκώς μεταβαλλόμενες στο χρόνο καταστάσεις.

Το δεύτερο ερώτημα είναι: Πιστεύετε ότι το Ισλάμ είναι συμβατό με έναν ορισμό του Κράτους Δικαίου, ως ιεραρχικά ανώτερου από τις νομικές επιταγές μιας συγκεκριμένης θρησκείας;

Η απάντηση οφείλει να είναι: ναι. Σύμφωνα με μια σύγχρονη ισλαμική άποψη, η σαρία δεν υποκαθιστά το νομικό σύστημα μιας χώρας. Αντίθετα, είναι ένα πλαίσιο αρχών που ζητά από τους πιστούς μουσουλμάνους να σέβονται τους νόμους της χώρας στην οποία ζουν, με την προϋπόθεση ότι οι νόμοι αυτοί είναι συμβατοί με τις αξίες της κοινωνικής δικαιοσύνης και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επιπλέον, αν ένας νόμος είναι άνισος ή άδικος, η σαρία απαιτεί από τους πιστούς μουσουλμάνους να δουλέψουν μέσα στο νόμιμο και δημοκρατικό πλαίσιο, για να τον αλλάξουν. Το Ισλάμ υπογραμμίζει την αρχή της σούρα, ή της διαβούλευσης, ως μέσου λήψης αποφάσεων στον πολιτικό τομέα. Αυτοί «οι οποίοι διαβουλεύονται σχετικά με τις υποθέσεις τους» (42:38) θεωρούνται άξιοι της θεϊκής ανταμοιβής.

Τέλος, το τρίτο ερώτημα είναι: Υποστηρίζετε ότι η πολιτική σας πλατφόρμα αποτελεί μιαν αλάνθαστη εφαρμογή των αντιλήψεων του Ισλάμ;

Η απάντηση οφείλει να είναι: όχι. Το Κοράνι αναγνωρίζει ότι η ανθρωπότητα, όταν ασκεί κοσμική εξουσία, ρέπει προς το λάθος και τη διαφθορά: «[Η ανθρωπότητα έχει την προδιάθεση] να καταλύει τη Διαθήκη της με το Θεό, αφού την επικυρώσει και να διαρρηγνύει ό,τι ο Θεός πρόσταξε να ενώσει και να σπέρνει την πονηρία στη Γη» (2:27). Το Ισλάμ, από τη μεριά του, δεν είναι ένοχο για τα λάθη αυτών που αναλαμβάνουν να το ερμηνεύσουν ή να το εφαρμόσουν. Όπως αποτελεί ύβρη και είναι ύποπτο να ισχυρίζεται κανείς ότι είναι αλάνθαστος, έτσι, αποτελεί επίσης ύβρη και είναι ύποπτο να ισχυρίζεται κανείς ότι μιλά στο όνομα του Ισλάμ.

Επιπλέον, το να ισχυρίζεται κάνεις ότι μιλά στο όνομα του Ισλάμ, σημαίνει ότι υποστηρίζει ότι βρίσκεται υπεράνω των άλλων πολιτικών απόψεων, αντίληψη που ανοίγει το δρόμο προς τον ολοκληρωτισμό.

Το Ισλάμ, όπως το αντιλαμβάνομαι, ζητά από τους ανθρώπους να διαπραγματεύονται επάνω στις διαφορές τους και να κυβερνούν με συναίνεση. Δεν υπάρχουν σύγχρονοι προφήτες ή πεφωτισμένοι χαλίφηδες. Οφείλουμε να προσπαθήσουμε να συνεργαστούμε για την επούλωση των πληγών της περιοχής μας και του κόσμου μας, όσο καλύτερα μπορούμε.

_____________________________________________________________________________________________

*Ο Μουσταφά Χουσεΐν Αμπού Ρουμμάν είναι ιμάμης στο τζαμί Ιμπν Σινάν του Αμμάν της Ιορδανίας. Το άρθρο αυτό γράφτηκε για το Common Ground News Service (CGNews)

_____________________________________________________________________________________________

Σόρτλινκ: http://wp.me/p1pa1c-cRN