Στρατευμένη Τέχνη: Αναχρονισμός ή Κοινωνική Αναγκαιότητα?

Posted on 19 Απριλίου, 2010 5:39 μμ από

69


Μερικές σκέψεις εξ αφορμής των πολιτιστικών εκδηλώσεων που λαμβάνουν χώρο στη ναυπηγοεπισκευαστική ζώνη του Περάματος.

Όπως κάθε έκφανση της κοινωνικής δραστηριότητας βρίσκεται υποταγμένη στον ανελέητο νόμο της αξίας έτσι και η εικαστική δημιουργία οφείλει να υπάγεται σε αυτόν. Ως εκ τούτου η εικαστική έκφραση οφείλει να μην αμφισβητεί το κυρίαρχο οικονομικό σύστημα ή ακόμα κι αν «τολμάει» να μπει σε τέτοια κανάλια η κριτική αυτή να είναι ανώδυνη. Η καλλιτεχνική δημιουργία σε όλη τη διαδρομή της διαμορφώνεται από το νόμο της προσφοράς και ζήτησης ενώ η μορφή και το περιεχόμενο καθορίζεται στα μπαράκια και στις γκαλερί του Κολωνακίου. Σε αυτή την εμπορική δοσοληψία ο νέος καλλιτέχνης βρίσκεται σε σχέση υποτέλειας καθώς υποχρεούται να εισπράττει χαμηλά ποσοστά από τη πώληση των έργων του και το χειρότερο να διαμορφώνει την αισθητική του αντίληψη ανάλογα με τις επιθυμίες της αγοράς. Στον αντίποδα βρίσκονται οι γκαλερίστες – επιχειρηματίες και οι “φτασμένοι” ζωγράφοι που έχουν καταντήσει κολαούζοι της αστικής τάξης έχοντας δέσει τη καλλιτεχνική και οικονομική επιβίωσή τους με τα συμφέροντά της. Το ιδεολογικό επικάλυμμα που χρησιμοποιούν σε αυτή την άθλια σύμπραξη είναι η υποκατάσταση της ηθικής από την αισθητική. Η τέχνη γι’ αυτούς ανάγεται σε μασονία όπου ο απλός κι απαίδευτος λαός όχι μόνο δε μπορεί να σχετίζεται με αυτήν αλλά οποιαδήποτε εικαστική αναφορά στη ζωή και τα πάθη του, αποτελεί από αισθητικό ατόπημα έως κιτς. Σε αυτό το σημείο να θυμίσω τη περίπτωση του φοιτητή της ΑΣΚΤ ο οποίος δέχτηκε τα πυρά ενός Λέκτορα της σχολής επειδή ο πίνακας που φιλοτέχνησε, απεικόνιζε έναν εργάτη να διαβάζει Ριζοσπάστη (http://www1.rizospastis.gr/story.do?id=4456557&publDate=9/3/2008).

Τα ριζοσπαστικά πολιτικά και κοινωνικά ρεύματα της κοινωνίας οφείλουν να έρθουν σε ρήξη όχι μόνο με το κοινωνικοοικονομικό πλαίσιο που διαμορφώνει τη καλλιτεχνική δημιουργία αλλά και με τα κυρίαρχα αισθητικά πρότυπα που θέτει. Στη πρώτη γραμμή της ανατροπής, κοινωνικής και αισθητικής, οφείλουν να πάρουν θέση οι νέοι καλλιτέχνες. Όπως μας έχει διδάξει η ιστορία μια ενδεχόμενη πολιτική ανατροπή σε ριζοσπαστική κατεύθυνση θα αποτελέσει απελευθερωτή όλων των δημιουργικών δυνάμεων που αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε λήθαργο. Συνοδοιπόρος τους δε μπορεί να μην είναι το πιο πρωτοπόρο τμήμα της κοινωνίας, η εργατική τάξη και σε αυτό το σημείο θεωρώ πως πρέπει να αναθεωρήσουμε τη σημασία της “στρατευμένης τέχνης” όχι απαραίτητα ως το απόλυτο καλλιτεχνικό ρεύμα αλλά ως ένα προνομιακό πεδίο συνάντησης της τέχνης -και των καλλιτεχνών κατα συνέπεια- με την εργατική τάξη. Για τον λόγο αυτό και όχι μόνο, είναι σημαντικές οι πολιτιστικές εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στη ναυπηγοεπισκευαστική ζώνη του Περάματος. Περισσότερες πληροφορίες παρατίθενται στη συνέχεια:

Ξεκινούν στις 23/4 (8μ.μ.) οι πολιτιστικές εκδηλώσεις και η μεγάλη εικαστική έκθεση, η οποία διοργανώνεται για 4η χρονιά

«Αγώνας – Αντίσταση – Πολιτισμός, να μην πληρώσει την κρίση ο λαός». Με το σύνθημα αυτό, η Ναυπηγοεπισκευαστική Ζώνη Περάματος υποδέχεται τις εκδηλώσεις που αποτελούν πια θεσμό, όχι μόνο για τους εργαζόμενους της περιοχής, αλλά και όλης της εργατικής τάξης της Αθήνας. Από τις 23/4 (8μ.μ.) έως τις 2/5, η Ζώνη της ανεργίας, της εγκατάλειψης, των εργατικών ατυχημάτων και της ασύδοτης κερδοσκοπίας των μεγαλοεφοπλιστών, η Ζώνη των συγκρούσεων και των ταξικών αγώνων, θα συναντηθεί με την πολιτιστική δημιουργία. Θέατρο, μουσική, συζητήσεις, εικαστικά για τα παιδιά, αλλά και η μεγάλη έκθεση «Ζώνη Περάματος: Ανθρωποι, χρώμα και σίδερο 4», συνθέτουν ένα δεκαήμερο πολιτισμού, επιβεβαιώνοντας την άποψη που θέλει την τέχνη συμπορευτή της εργατικής τάξης. Συνοδοιπόρο των αγώνων. Εκφραστή – καθρέφτη των κοινωνικών εξελίξεων και της πάλης των εργατών. Διοργανωτές: Το Συνδικάτο Μετάλλου Πειραιά, η Πανελλήνια Ενωση Αμμοβολιστών – Καθαριστών, το Σωματείο Ναυπηγοξυλουργών, τα Σωματεία Ηλεκτρολόγων Πλοίων και η Κίνηση Εικαστικών Καλλιτεχνών.

Η «σπίθα» άναψε πριν πέντε περίπου χρόνια, όταν 17 εικαστικοί καλλιτέχνες πήραν την απόφαση να συναντήσουν τα Σωματεία της Ναυπηγοεπισκευαστικής Ζώνης και να ζητήσουν τη στήριξή τους, προκειμένου να συνδιοργανώσουν μέσα στο χώρο δουλειάς τους, την έκθεση «άνθρωπος – χρώμα σίδερο». Στη φετινή εικαστική έκθεση συμμετέχουν 200 καλλιτέχνες, οι οποίοι θα παρουσιάσουν έργα ζωγραφικής, γλυπτικής, βίντεο, κατασκευές, αλλά και φωτογραφίες. Δημιουργίες εμπνευσμένες από τη σκληρή δουλειά, τα προβλήματα και τον αγώνα στη Ζώνη Περάματος.

Σημειώνουμε ότι η έκθεση θα λειτουργεί από τις 12 το μεσημέρι έως τις 10 το βράδυ. Μπορείτε να την επισκεφτείτε, χρησιμοποιώντας τα λεωφορεία για το Πέραμα: 843 (από ΗΣΑΠ Πειραιά) και Β18, Γ18 από Μενάνδρου (πλατεία Ομονοίας).

Πληροφορίες για την έκθεση:  http://www1.rizospastis.gr/story.do?id=5593778&publDate=18/4/2010

Short link: http://wp.me/pPn6Y-BD

MITSARAS